Op 1 januari 2020 is het programma Bodembeheer van de Toekomst van start gegaan. Het is een initiatief van het ‘Gemeentelijk netwerk bodem en ondergrond WEB’ en wordt ondersteund door Rijkswaterstaat/Bodem+. Het programma is er op gericht gemeenten (en de omgevingsdiensten die in hun opdracht werken) te informeren en faciliteren bij het opnemen van regels over de kwaliteit van bodem, grondwater en ondergrond in hun omgevingsplannen. Dat doet ze vanuit drie brillen: het realiseren van maatschappelijke opgaven, een passende bodemkwaliteit en de filosofie van de Omgevingswet.

Waarom dit programma?

In de toekomst vallen bodembeheertaken onder de vlag van de Omgevingswet. Het beheer van het bodem- en watersysteem ligt bij gemeenten, waterschappen en provincies. Zij leggen hun visie, regels en activiteiten met betrekking tot de kwaliteit van grond, bodem, grondwater en ondergrond vast in gemeentelijke omgevingsplannen, regionale waterakkoorden en provinciale omgevingsverordeningen. Gezien de verschillende maatschappelijke opgaven voor de fysieke leefomgeving en het belang van schoon water en een gezonde bodem voor onze gezondheid is afstemming van deze plannen noodzakelijk en vanzelfsprekend.

Het programma Bodembeheer van de Toekomst richt zich specifiek op de Omgevingsplannen van gemeenten.

Doel

Het doel van het programma is gemeenten (en de omgevingsdiensten die in hun opdracht werken) te informeren en faciliteren bij het opnemen van regels over de kwaliteit van bodem, grondwater en ondergrond in hun Omgevingsplannen. Dat doet ze vanuit drie brillen: het realiseren van maatschappelijke opgaven, een passende bodemkwaliteit en de filosofie van de Omgevingswet.

Wat doen we?

We werken aan tien bouwstenen, waarvoor we verschillende producten opleveren. De onderwerpen van de bouwstenen zijn bepaald na verschillende expertsessies van gemeenten en omgevingsdiensten, andere overheden en bedrijfsleven. Per bouwsteen worden verschillende producten opgeleverd, lees hierover meer bij over het programma.

Blijf op de hoogte

Ja, ik wil op de hoogte blijven van het programma, zet mijn naam op de nieuwsbrieflijst.

Webinars

Vanuit het programma organiseren we regelmatig werksessies en webinars waar we onze bouwstenen, producten of specifieke hulpmiddelen uitleggen en gebruiken. Hou onze website en nieuwsbrief in de gate voor de opkomende sessies, of bekijk ze terug!

De invalshoeken

De filosofie van de Omgevingswet
Onze bouwstenen bieden verschillende varianten van regels aan ter inspiratie, maar treden niet in de lokale afweging die de gemeente zelf moet maken.

De maatschappelijke opgave
Eventuele negatieve effecten van maatschappelijke activiteiten op de kwaliteit van de bodem moeten worden tegengegaan zonder deze activiteiten onmogelijk te maken.

Het natuurlijke bodemsysteem
Het gaat hier zowel om het functioneren als systeem als om afzonderlijke kwaliteiten van de bodem.

De bouwstenen

Aanvullingsspoor

Aanvullingsspoor

In deze bouwsteen staan de regels uit de Aanvullingswet bodem, het Aanvullingsbesluit bodem, en de Aanvullingsregeling bodem Omgevingswet centraal.

Data en informatie

Toepasbare Regels

In deze bouwsteen wordt beoogt Toepasbare regels en vragenbomen op te stellen voor generieke onderwerpen en/of activiteiten binnen het thema Bodem & Ondergrond, die voortvloeien uit juridische voorbeeldregels waarvoor een beleidsruimte geldt die door gemeenten kan worden ingevuld.

Ondergrondse functies

Het onderwerp van deze bouwsteen is voortgekomen uit een wijdverspreide enquête bij onze eindgebruikers, eind december 2020. Het team rond deze bouwsteen wordt nu opgezet en het werkplan wordt opgesteld. Meer informatie volgt.

Zorgwekkende stoffen

Het onderwerp van deze bouwsteen is voortgekomen uit een wijdverspreide enquête bij onze eindgebruikers, eind december 2020. Het team rond deze bouwsteen wordt nu opgezet en het werkplan wordt opgesteld. Meer informatie volgt.

Vitale bodem

Het onderwerp van deze bouwsteen is voortgekomen uit een wijdverspreide enquête bij onze eindgebruikers, eind december 2020. Het team rond deze bouwsteen wordt nu opgezet en het werkplan wordt opgesteld. Meer informatie volgt.

Grondwater

Grondwater

In deze bouwsteen werken we inhoudelijke zaken hiervoor uit en geven we ook procesmatige tips om het ‘systeem grondwater’ goed te gebruiken en te beschermen.

Stortplaatsen

Stortplaatsen

In een stortplaats vinden processen plaats zoals zetting/klink, biologische processen, infiltratie van regenwater, uitlogen/oplossen. Die processen kunnen leiden tot grondwaterverontreiniging.

Klimaatadaptatie

Het onderwerp van deze bouwsteen is voortgekomen uit een wijdverspreide enquête bij onze eindgebruikers, eind december 2020. Het team rond deze bouwsteen wordt nu opgezet en het werkplan wordt opgesteld. Meer informatie volgt.

Bodemenergie

Bodemenergie

Het doel van de bouwsteen bodemenergie is concrete invulling bieden bij het stellen van regels voor bodemenergiesystemen en opslag van warmte en koude in de ondergrond (tot 500 m-mv) door gemeenten in het omgevingsplan.

Voedselbossen

Voedselbossen

Het doel van deze bouwsteen is om ondersteuning te bieden bij het stellen van regels door gemeenten in het Omgevingsplan.